برنامه خودكفايي و اقتصادي كردن توليد دامي/ كاهش قيمت نهاده با ارز ۲۴۷۷توماني
1392/09/03

 معاون بهبود توليدات دامي وزير جهاد كشاورزي از برنامه‌هاي خودكفايي گوشت قرمز و اقتصادي كردن توليد گفت: تغيير نرخ ارز قيمت خوراك دام را كاهش داده است و با ورود تشكل‌ها به واردات سير كاهشي قيمت نهاده‌ها ادامه مي‌يابد.

مشكل اصلي دامداران و مرغداران در يكسال گذشته خوراك دام و طيور بوده كه در اين مدت بيش از 100 درصد افزايش يافته و همين مسئله قيمت تمام شده توليد دامي را بالا برده است، توليد كنندگان قيمت فعلي خريد از توليد كننده را منطقي نمي‌دانند و بارها از ستاد تنظيم بازار درخواست كردند، تا براي استمرار توليد به فكر كاستن قيمت تمام شده آنها باشد، در غير اين صورت قيمت جديدي را تعيين كند كه دامدار و مرغدار هم بتواند توليد را ادامه دهد.

ستاد تنظيم بازار فعلا قيمت جديدي را براي محصولات پروتئيني تعيين نكرده است و ظاهرا چنين قصدي هم ندارد، اما در باره تحويل سهل و آسان نهاده و تعديل قيمت اقداماتي را آغاز كرده است.

سالانه حدود 7 ميليون تن خوراك دام و طيور به كشور وارد مي‌شود، ارز اين واردات قبلا 1226 تومان بود كه در دولت يازدهم به 2477 تومان تغيير يافت.

همچنين بحث آزادسازي قيمت محصولات پروتئيني هم مطرح است و چراغ‌سبزي براي عملي كردن آن از سوي برخي مسئولان داده‌اند.

با حسن ركني معاون بهبود امور توليدات دامي وزير جهاد كشاورزي در باره وضعيت توليد دام و طيور و برنامه‌هاي خودكفايي گوشت صحبت كرديم.

ركني مي‌گويد: قيمت نهاده‌ها بعد از تغيير ارز مرجع اتفاقا به دليل حذف واسطه‌ها و رانت‌خوارها كاهش داشته است.

وي حمايت از توليد را حمايت از مصرف كننده مي‌داند و معتقد است حمايت از توليد به هر نحوي بايد انجام شود و هر افزايشي هم در قيمت تمام شده ايجاد شد، ستاد تنظيم بازار بايد در قيمت نهايي خريد از توليد كننده لحاظ كند.

حسن ركني معاون بهبود امور دامي وزير جهاد دولت يازدهم است، 8 سال پيش هم در سمت رياست سازمان جهاد كشاورزي استان تهران فعاليت مي‌كرد.

با هم اين گفت‌وگو را مي‌خوانيم:

فارس: اكثر توليد‌كنندگان بخش‌هاي دام، طيور، كرم ابريشم و زنبور‌عسل معتقدند توليد براي آنها اقتصادي و به صرفه نيست، چه برنامه‌اي براي اقتصادي كردن توليد داريد؟

ركني: براي داشتن نگاه حمايتي به مصرف‌كننده در وهله اول بايد نگاه حمايتي به توليد‌كننده داشته باشيم، اگر توليد حمايت نشود، طبيعي است نمي‌توانيم ادعاي حمايت از مصرف‌كننده را داشته باشيم.

توان توليد در كشور بالاست، سالانه 2 ميليون تن و ماهانه 170 ـ 160 هزار تن گوشت مرغ توليد مي‌شود كه علاوه بر تامين نياز داخل، امكان صادرات آن نيز فراهم است و تشكل‌هاي اين بخش صادرات را انجام مي‌دهند.

ايران در شمار 8 كشور نخست دنيا در توليد گوشت مرغ قرار دارد، بنابراين استمرار و اقتصادي كردن توليد از برنامه‌هاي اصلي وزارت جهاد كشاورزي است، در غير اين صورت پايداري توليد از دست مي‌رود و امكان دارد سير نزولي داشته باشد و خوشبختانه دولتمردان هم به حمايت جدي از توليد اعتقاد دارند.

شرايط جوجه‌ريزي كشور نشان مي‌دهد علامت‌ها مثبت است و استمرار جوجه‌ريزي امروز حكايت از توازن توليد محصول نهايي يعني گوشت مرغ در آينده است. دسترسي توليد‌كنندگان به نهاده‌ها نسبت به قبل سهل‌الوصول تر شده است به اين دليل كه با نرخ ارز مرجع بازارهاي متعددي براي عرضه نهاده اوليه وجود داشت و با اين عمل رقابت عادلانه‌اي در توليد وجود نداشت و توليدكنندگان در حالي محصول نهايي را با قيمت واحد عرضه مي‌كردند كه با قيمت‌هاي متفاوتي نهاده‌هايشان را تهيه كرده بودند، اما اكنون بازار روند منطقي‌ تري پيداكرده و نهاده‌ها با يك نرخ عرضه مي‌شود.

زماني كه نهاده با ارز مرجع 1226 تومان وارد مي‌شد، قيمت ذرت بيش از 1100 تومان بود، در حالي كه قيمت ذرت در حال حاضر با ارز مبادله‌اي به 950 تومان رسيده است. اين نشان مي‌دهد زماني كه نهاده با ارز مرجع يا ارزان دريافت مي‌شد، بخشي از حلقه‌هاي واسط به جاي توليد‌كننده از آن سود مي‌بردند و محصول وارداتي با قيمت گرانتري دست دامدار مي‌رسيد، يعني پولي كه دولت براي ارز مرجع در نظر مي‌گرفت، براي تامين نياز توليد‌كننده و حمايت از مصرف‌كننده صرف نمي‌شد.

فارس: آيا قيمت كنجاله هم پائين آمده است؟

ركني: خير، قيمت كنجاله نسبت به زماني كه ارز مرجع مي‌دادند، تا حدودي افزايش يافته است كه اگر تشكل‌ها خودشان اقدام به واردات نهاده كنند مشكل افزايش قيمت برطرف مي‌شود، با وزارت بازرگاني نيز هماهنگي‌هايي انجام داده‌ايم و از نظر ما هم اولويت نخست براي واردات نهاده‌ها، تشكل‌ها و مصرف‌كنندگان دائمي نهاده‌ها، هستند.

بر اساس اطلاعات موجود قيمت جهاني نهاده‌ها هم، سير كاهشي دارد و اگر تشكل‌ها نقدينگي لازم را داشته باشند، مي‌توانند موفقيت‌هاي خوبي در زمينه واردات نهاده ها و استمرار توليد داشته باشند.

ركني درباره قيمت نهايي محصولات دامي گفت: نظرات خود را به ستاد تنظيم بازار اعلام كرديم، مقامات پاسخگو درباره قيمت‌گذاري محصولات و نظارت بر قيمت نهايي به عهده وزارت صنعت است و در اين بخش نمي‌توانيم ورود داشته باشيم و جزء مسئوليت‌هاي ما نيست، اما اعتقاد راسخ داريم كه اگر محصولات توليدي اقتصادي نباشد استمرار توليد دچار مشكل مي‌شود و اميدواريم تعيين قيمت محصولات دامي در ستاد تنظيم به سمتي پيش برود كه به نفع توليد‌كننده باشد و طبيعي است كه اين اقدام، منافع مصرف كننده را در دراز مدت تضمين مي‌كند.

با توجه به توانايي بالايي كه در توليدكنندگان واحد هاي مرغ تخمگذار وجود دارد و همچنين وجود زير ساخت هاي نسبتا مناسب در توليد اين محصول خوشبختانه توليد اين ماده ارزشمند پروتئيني در حال حاضر نه تنها نياز هاي داخل كشور را تامين مي‌كند، بلكه بخشي از مازاد محصول، توسط تشكل ها صادر مي‌شود. البته در حال حاضر قيمت اين محصول درب مرغداري كمتر از قيمت تمام شده عرضه مي‌شود. براي حمايت جدي از ادامه توليد لازم است وزارت صنعت با استفاده از ابزار هاي تشويقي صادرات، كمك به صدور مازاد محصولات به تشكل هاي توليدي نمايند تا تعادل مناسبي در بازار عرضه و تقاضا به وجود آيد.

فارس: قيمت تخم مرغ چه ميزان از قيمت تمام شده كمتر است؟

ركني: بهتر است در اين مورد نظر تشكل هاي ذيربط اخذ شود.

فارس: قيمت پيشنهادي تخم مرغ وزارت جهاد براي طرح در ستاد تنظيم بازار چيست؟

ركني: نظر ما به كار گروه ويژه ارائه مي‌شود و اين كارگروه تصميم را به ستاد تنظيم بازار اعلام مي‌كند، بنابر اين اين سؤال را از بخش بازرگاني بگيريد.

فارس: پس نظر شما اين است كه با تغيير ارز مرجع 1226 به 2477 براي واردات نهاده قيمت و دسترسي دامداران بهتر شده است؟

ركني: از نظر ما در اختيار قرار گرفتن نهاده‌ها تسهيل شده است، اما در برخي نهاده مانند سويا تغيير قيمت ايجاد شده است و اين تغيير بايد توسط ستاد تنظيم بازار در قيمت نهايي محصول لحاظ شود و اگر اتفاق نيفتد توليد كننده در طولاني مدت قادر به توليد نخواهد بود. بنابراين ستاد تنظيم بازار بايد متناسب با قيمت نهاده اوليه، قيمت نهايي محصول را تعيين كند.

فارس: چه فكري براي بالا رفتن قيمت مصرف‌كننده بايد كرد؟

ركني: البته بايد همه تلاشمان را بكار بگيريم كه محصول نهايي باقيمت مناسبي بدست مصرف كننده برسد. درحال حاضر فاصله قيمت تخم مرغ بين درب مرغداري و مصرف كننده زياد است. تخم مرغ با قيمت 3500-3200 تومان درب مرغداري خريداري مي‌شود درحالي كه به دست مصرف كننده 4500-4200 تومان مي‌رسد كه اين فاصله قيمتي منطقي نيست و مرغدار از اين قيمت منتفع نمي‌شود و برخي از حلقه هاي واسطه از اين قيمت بالا برخوردار مي‌شوند.

بحث اين است كه اگر توليد كننده روي پاي خود نايستد، مصرف كننده برخوردار نمي‌شود، به خصوص كه تخم مرغ محصولي است كه براحتي نمي‌توان آن را وارد كرد.

بنابراين براي استمرار توليد بايد از آن حمايت جدي شود كه اين امر همان طور كه قبلا گفتم به نفع مصرف كننده نيز خواهد بود.

فارس: با توجه به افزايش قيمت نهاده‌ها، توليدكنندگان مي‌گويند قيمت محصول‌شان بايد افزايش يابد، ستاد تنظيم بازار هم به دنبال لحاظ كردن اين قيمت است، در اين صورت هم اينها به مصرف كننده منتقل مي‌شود، چه برنامه‌اي براي جلوگيري از افزايش قيمت داريد؟

ركني: من مسئول مديريت بخش توليد هستم، انتظار همه بايد اين باشد كه توليد كننده بتواند كار خود را به خوبي انجام دهد. ستاد تنظيم بازار بايد حمايت جدي خود را از بخش توليد داشته باشد، تا دغدغه اي براي مصرف كننده پيش نيايد.

فارس: چه پيشنهادي براي جلوگيري از افزايش قيمت مصرف كننده داريد؟ به ويژه اينكه جامعه و مردم ديگر تحمل تورم بيش از 40 درصد را ندارند؟

ركني: ما به دنبال افزايش قيمت براي مصرف كننده نيستيم، مثلاً قيمت شيري كه درب دامداري عرضه مي‌شود، بسيار كمتر از قيمت شيري است كه مصرف كننده بابت آن پرداخت مي‌كند و اگر حلقه‌هاي واسطه‌ كم شود، نظارت بر توزيع مناسب باشد قيمت براي مصرف كننده هم منطقي خواهد بود.

فارس: در زمينه خوراك دام و طيور گفتيد دسترسي دامداران و مرغداران به اين كالاها بيشتر شده است، اما آنها اعلام مي‌كنند، در تامين نهاده مشكل دارند به طوري كه به گفته آنها شركت پشتيباني امور دام 5 ماه است سهميه نهاده آنها را نداده است.

ركني: در جلسات مشتركي كه با همكاران در شركت پشتيباني امور دام داشتيم قول تامين تمام نيازهاي تشكل ها را داده‌اند، لذا عزيزان مي‌توانند درخواستشان را از شركت مذكور داشته باشند، چنانچه در خلال تامين نياز نهاده هاي آنها مشكلي وجود داشته باشد، آن را حل خواهيم كرد.

ديروز در جلسه‌‌اي شركت پشتيباني اعلام آمادگي كرد كه ذرت را در اختيار توليدكنندگان قرار دهد، اما آنها اعلام مي‌كنند كه خريد از مجاري ديگر براي آنها به صرفه‌تر است و اين نشانگر وفور در عرضه است.

فارس: آيا تشكل‌ها وارد عرصه واردات نهاده شده‌اند؟

ركني: تشكل‌ها اكنون نياز به نقدينگي دارند، اما در طولاني مدت اين تشكل‌ها بايد آن قدر قوي باشند كه بتوانند اين كارها را خودشان انجام دهند و هدف اصلي ما در درجه اول حذف واسطه‌ها است، تا قيمت تمام شده نهاده ها براي توليدكنندگان تعديل شود.

فارس: آيا در اين مدت كوتاهي كه شما در وزارت جهاد هستيد تشكل‌ها واردات انجام داده‌اند.

ركني: غالب تشكل‌‌ها به دنبال نقدينگي هستند و در تامين آن مشكل دارند، برخي منابع است كه دنبال مي‌كنيم، تا نقدينگي آنها تامين شود، اما برخي ابتكار عمل‌ها را نيز خود آنها بايد داشته باشند، متناسب با هر تشكلي شرايط آنها متفاوت است. صندوق حمايت از توليدات طيور است كه توان خود را براي ورود نهاده گذاشته‌اند و برخي انجمن‌ها مانند جوجه يك روزه در تامين بخش نهاده‌ها اين كار را انجام مي‌دهند.

فارس: آينده توليد بخش دام و طيور را چگونه مي‌بينيد.

ركني: بايد به سمتي حركت كنيم كه توليد كننده ما بتواند با توليدكنندگان كشورهاي منطقه رقابت كند، بايد بهره‌وري بالا باشد، مرغ سنگين نبايد توليد كنيم كه به هدر دادن هزينه‌ها است. ضريب تبديل (ميزان خوراك مصرف شده براي توليد گوشت) دنيا 1.5 است، در حالي كه در كشور ما ضريب تبديل در طيور بيش از 2 است. يعني با 2 كيلوگرم دانه يك كيلوگرم گوشت مرغ توليد مي‌كنند، اگر افزايش كيفيت گوشت و كاهش چربي داشته باشيم يك برتري در منطقه محسوب خواهد شد.

فارس: دليل اينكه مرغدار، مرغ را نگه مي‌دارد و موجب افزايش وزن مي‌شود، اين است كه قيمت براي آنها به صرفه نيست و اين مسئله نياز به برنامه‌ريزي دولت دارد.

ركني: بايد بهره‌وري را در توليدكنندگان بالا ببريم كه آنها مرغ را در مرغداريها نگه ندارند.

فارس: به نظر شما اگر دليل نگهداري در مرغداريها پايين بودن قيمت نيست پس چه دليلي وجود دارد كه آنها مرغ را بيش از 40 روز نگه دارند و دان و خوراك اضافي بدهند.

ركني: شايد كشتارگاه‌‌ها منافعشان در دريافت مرغهاي با وزن بالاتر باشد، مرغدار با عرضه مرغ با وزن بالا در هر كيلو 200 تومان بيشتر دريافت كند و شايد از نظر رواني مرغدار را قانع كند، اما در مجموع مرغدار اگر هزينه‌ها را محاسبه كند، ضرر كرده است.

در مرغداري‌هايي كه با وزن كمتري به كشتارگاه مي‌فرستند، و ساير شرايط را رعايت كرده‌اند، سود بسيار مناسب‌تري نسبت به مرغداري‌هايي كه وزن كشتار را رعايت نكرده‌اند كسب مي‌كنند.

فارس: چه راه ديگري بعد از كاهش وزن كشتار براي اقتصادي كردن توليد وجوددارد؟

ركني: يكي ديگر از راه‌هاي اقتصادي كردن، توليد به شكل زنجيره‌اي مرتبط است، تشويق مي‌كنيم توليدكنندگان به سمت توليد زنجيره‌اي پيش بروند و يكي از برنامه‌هاي بلند مدت ما هم همين است و معتقديم توليد را كاملا اقتصادي خواهد كرد، از شرايط فعلي بايد عبور كنيم، تمام كشورها ي پيشرفته اين روش را پياده كرده‌اند و بعضي از كشورهاي منطقه مانند تركيه كه توفيقي در زمينه توليد محصولات پروتئيني دارند، به روش زنجيره‌اي توليد مي‌كنند. آيا مرغداري كه 5 هزار قطعه توليد جزيره اي دارد، حرفي براي صادرات و يا چانه‌زني دارد؟ اما اگر اين توليد در يك سيستم سازماندهي درست شود و در قالب زنجيره به كشتارگاه برود و در بسته‌هاي مناسب صادراتي بسته بندي شود، قابليت صادرات پيدا مي‌كند.

فارس: اين حلقه‌هاي زنجيره كه اعلام مي‌كنيد، دست شما نيست، مثلا حلقه ابتدايي تأمين نهاده و حلقه‌هاي انتهايي بازار واردات و صادرات در اختيار شما نيست، چطور مي‌توانيد زنجيره‌هاي توليد را مديريت كنيد؟

ركني: بسياري از مرغداراني كه دانش فني بالايي دارند، خودشان به اين كار رغبت دارند و ما هم به آنها كمك مي‌كنيم. با حذف كردن حلقه‌هاي واسط اضافه سعي مي‌كنيم كه مسير آنها براي صادرات هموارتر شود.

فارس: اصلا سياست‌گذاري اين برنامه‌ها دست وزارت جهاد نيست و دست وزارت صنعت است، شما چطور مي‌توانيد اين كارها را انجام بدهيد.

ركني: بر اساس پيش‌بيني‌هايي كه قانون انجام داده است، در آينده اي نزديك اين برنامه‌ريزي‌ها توسط بخش كشاورزي اجرا خواهد شد.

فارس: بله متوجه هستم، منظور شما قانون انتزاع (تمركز وظايف كشاورزي در وزارت جهاد كشاورزي) است، اما چرا اين قانون اجرا نمي‌شود.

ركني: اين قانون تصويب شده است و روال آن بايد ادامه يابد.

فارس: ظاهرا معاون اقتصادي وزارت جهاد اعلام كرده است فعلا ظرفيت پذيرش اين قانون در بدنه وزارت جهاد نيست و بايد بخش به بخش اجرا شود.

ركني: اطلاعي از موضوع مذكور ندارم، اما به هرحال اجرا خواهد شد. هرچقدر اين وظايف تجميع شود، كارها به نحو مناسب تري پيش خواهد رفت.

فارس: جنابعالي اخيرا رضايت ضمني خود را از آزادسازي قيمت محصولات پروتئيني بيان كرده‌ايد، اين آزادسازي چه تاثيري مي‌تواند در قيمت داشته باشد؟

ركني: منطقي‌ترين كار اين است كه دخالت ما دولتي‌ها كمتر شود در آن صورت توليد متناسب با تقاضا خود را تنظيم مي‌كند. در اين حالت عرضه و تقاضا سير واقعي خواهد داشت. البته بلوغ در تشكل هاي توليدي مي‌تواند سير كار را بهبود بخشد.

فارس: آيا فكر مي‌كنيد كه بستر براي اجراي آزادسازي قيمت مناسب است؟

ركني: با توجه به تغيير نرخ ارز اصولا برنامه‌هاي قيمت با عرضه و تقاضا پيش مي‌رود و دخالت سيستم‌هاي دولتي در توليد كمرنگ‌تر مي‌شود. مثلا اگر يكي دو ماه گذشته نگراني تامين ارز مرجع براي واردات، نهاده‌ها ، وجود داشت، اكنون اين نگراني نيست،‌زيرا الان قيمت‌ها دو نرخي نيست و رانتي هم وجود ندارد.

 

فارس: آمار واقعي توليد گوشت قرمز چقدر است و با توجه به اينكه گام كوچكي تا خودكفايي فاصله است، چه برنامه‌اي براي خودكفايي داريد؟

ركني: نياز به واردات گوشت سالانه 150 - 100 هزار تن است، بر اساس آمار موجود در اين معاونت، توليد در سال گذشته بيش از 900 هزار تن بوده است، يكي از برنامه‌هاي وزارت جهاد كشاورزي افزايش توليد گوشت قرمز از طريق پياده كردن برنامه هاي اصلاح نژادي در دامهاي سنگين است، لذا به دنبال ايجاد ايستگاه هاي پشتيبان مواد ژنتيكي به منظور توسعه واحد هاي توليدي دو منظوره گوشتي و شيري هستيم.

با مطالعات اوليه به اين نتيجه رسيديم كه پرورش دام صرفا گوشتي احتمالا مقرون به صرفه نيست. پرورش دامهاي گوشتي در كشور هايي كه امكان استفاده از مراتع وجود دارد، منطقي تر است ما بايد دامي پرورش بدهيم كه ضمن توليد شير امكان توليد گوشت بيشتر را نيز فراهم كند. در اين ميان دامهاي دو منظوره نسبت به دامهاي صرفا گوشتي، گوشت بيشتري توليد مي‌كنند و به جاي انباشت چربي در لاشه، عضله بيشتري توليد مي‌كند و كيفيت بهتري دارند و مقاومت آنها به عوامل محيطي هم بيشتر است.

پرورش اين نوع گاوها را در واحدهاي نيمه صنعتي و سنتي مي‌توانيم توسعه دهيم، لذا به دنبال اين هستيم كه گاوهاي دو منظوره شيري گوشتي را وارد كنيم كه روزانه 30 - 25 كيلوگرم شير با كيفيت عالي توليد كنند و در عين حال به هنگام حذف گاو هاي دو منظوره گوشت بهتري را در لاشه خواهيم داشت.

اگر هدف پرورش گاو گوشتي مولد باشد، در مقطعي توليد ‌كننده درآمدي ندارد و اگر كشورهايي در توليد گاوهاي صرفا گوشتي موفق بوده‌اند، به اين دليل است كه مراتع مناسبي دارند، يعني بخش قابل توجهي از نياز آنها از مرتع تامين مي‌شود.

گاوهاي دو منظوره نسبت به گاوهاي دو رگ و بومي به طور معني‌داري گوشت زيادتري توليد مي‌كنند و گوشت خالص آن هم نسبت به كل لاشه بيشتر است.

*گوسفند نژاد رومانف در ايران

فارس: در باره دامهاي سبك چه كار مي‌كنيد؟

ركني: درباره دامهاي سبك نيز به دنبال استفاده از ژن‌ دامهاي سبكي هستيم كه اصلاح ژنتيكي در آنها انجام شده است.

در حال مطالعه هستيم و تعدادي گوسفند نژاد رومانف به كشور وارد شده است كه داراي سرعت رشد بيشتر و خصوصيت چند قلو زايي است، مطالعات تكميلي ما روي اين نژاد مي‌تواند برنامه‌هاي اصلاحي ما را روي دامهاي كوچك در آينده ترسيم نمايد.

هيبريدهاي مناسبي با استفاده از نژادهاي داخلي و نژادهاي خارجي مي‌توانيم داشته باشيم كه با بهره‌وري بالاتري توليد كنيم.

 

فارس: آيا بايد اين دامها اصلاح نژاد شوند يا ژن آنها وارد شود؟

مجوز مي‌دهيم ژن اين نوع دامها را وارد كنند كه در اين حالت كمترين هزينه را دارد.

فارس: چرا در اين مدت بخش تحقيقات نتوانسته است اصلاح نژاد انجام دهد، لاين آرين مرغ به دليل عدم كارايي استفاده نمي‌شود و كمتر از 2 درصد ميزان استفاده آن در كشور است ؟

ركني: در يك مقطعي اگر در مورد شير وابسته بوديم، الان در كشور توليد مي‌شود و اگر بخواهيم توليد را در اين سطح نگه داريم مي‌توانيم بدون ارتباط با دنيا توليد را ادامه دهيم، زيرا خمير مايه ژنتيكي خوبي در كشور وجود دارد. گرچه در حال حاضر ارتباط مستمر ژنتيكي به منظور توسعه اصلاح نژاد در دامهاي شيري با دنيا وجود دارد.

يكي از برنامه ‌هاي ما به منظور تامين گوشت قرمز در كشور اين است كه با استفاده از ژن‌ گاوهاي دو منظوره اين مشكل را برطرف مي‌كنيم.

 

فارس: با همه اين برنامه‌ها خودكفايي تا چه زماني اتفاق مي‌افتد؟

ركني: نمي‌دانم، اما به سمتش مي‌رويم.

تمايل ندارم از كارهاي انجام نشده بگويم عملكرد گذشته من هم همين را نشان مي‌دهد. به هر صورت اميدوارم به ياري خدا و با كمك توليدكنندگان دلسوز بخش در عرصه هاي مختلف اعم از گوشت مرغ، تخم مرغ، گوشت قرمز و شير نياز هاي كشور را به بهترين وجه تامين كنيم. البته با توجه به پتانسيل هاي بالاي موجود در مناطق مختلف كشورمان اعم از نيروهاي متخصص، تنوع اقليمي، زيرساخت هاي نسبتا خوب دستيابي به اين هدف عملي خواهد بود

منبع : خبرگزاري فارس

تعداد مشاهده خبر0 بار
تصاویر مرتبط


مشاهده نظرات (تعداد نظرات 0)

ارسال نظرات
نام
 
آدرس پست الکترونیکی شما
   
توضیحات
 
تغییر کد امنیتی
کد امنیت
 
وزارت جهاد کشاورزی
کلیه حقوق این سایت متعلق به وزارت جهاد کشاورزی می باشد
Powered by DorsaPortal