طبق آمارهای موجود سال 88، ایران با سرانه مصرف 194 کیلوگرم در سال به عنوان هفتمین مصرف کننده بزرگ گندم در سطح جهان شناخته شده بود.

براساس آمار سال 93، مصرف گندم هر ایرانی حدود 167.6 کیلوگرم بود؛ در حالی که سرانه مصرف این محصول در جهان 67.1 کیلوگرم، متوسط سرانه مصرف گندم در کشورهای در حال توسعه 60 کیلوگرم و برای کشورهای توسعه یافته 96.5 کیلوگرم بود.

همچنین سرانه مصرف گندم در برخی کشورها همچون چین 62.8 کیلوگرم، هند 60 کیلوگرم، عراق 143 کیلوگرم، ژاپن 43.3 کیلوگرم، ترکیه 211 کیلوگرم، مصر 198 کیلوگرم، آمریکا 81.5 کیلوگرم، روسیه 123 کیلوگرم و اتحادیه اروپا 111 کیلوگرم بوده است.

بنابراین خودکفایی در تولید یک محصول استراتژیک و پرمصرف در کشور از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است به نحوی که طبق برنامه پنج ساله ششم توسعه برای تامین امنیت غذایی، سلامت و غنی‌سازی محصولات کشاورزی، در بخش زراعی اهدافی مهم و تعیین کننده‌ای تدوین شد.

بنابراین دولت برای حمایت از تولید گندم و گندم‌کاران در سال 92، اعتباری به ارزش حدود 750 میلیارد تومان با هدف توسعه مکانیزاسیون برای خرید تراکتور و کمباین تامین کرد که این رقم در سال 93 به 800 میلیارد تومان افزایش یافت و در همان زمان قرار شد دولت این مبلغ را تا سقف هزار میلیارد تومان افزایش دهد.

طی سالیان طولانی سطح زیرکشت گندم کشور 6 میلیون و 200 هزار هکتار بود که با برنامه‌ریزی دولت تدبیر و امید کاهش سطح زیرکشت در دستور کار قرار گرفت و میزان آن به حدود 6 میلیون هکتار رسید که دو میلیون و 200 هزار هکتار آن به اراضی آبی و سه میلیون و 800 هزار هکتار آن به اراضی دیم اختصاص یافت.

بر اساس مصوبه دولت برای سال زراعی 90 - 89 قیمت خرید تضمینی گندم معمولی برای هر کیلوگرم 360 تومان - گندم دروم 380 تومان و برای سال زراعی 91 -90 این رقم برای گندم معمولی 395 - گندم دوروم 415 تومان، سال زراعی 92 - 91 نرخ گندم معمولی 550 تومان - گندم دوروم 580 تومان تعیین شده بود.

اما با اقدامات دولت تدبیر و امید برای سال زراعی 93 - 92 نرخ هر کیلوگرم گندم معمولی 1050 تومان - گندم دوروم 1080 تومان و برای سال زراعی 94 - 93 نرخ گندم معمولی 1155 - گندم دروم 1188 تومان، سال زراعی 94 - 95 نرخ گندم معمولی 1270 تومان - گندم دوروم 1306 تومان، سال زراعی 95 - 96 نرخ گندم معمولی 1300 تومان - گندم دوروم 1330 تومان، سال زراعی 96 - 97 نرخ گندم معمولی 1430 تومان - گندم دوروم 1460 تومان، سال زراعی 97 - 98 نرخ هر کیلوگرم گندم معمولی 2200 تومان - گندم دوروم 2290 تومان و سال زراعی 98 - 99 نرخ گندم معمولی 2700 تومان - گندم دوروم 2770 تومان تعیین شد.

همچنین دولت برای حمایت و ایجاد انگیزه در تولید کنندگان برای سال 1400 - 1399 قیمت هر کیلوگرم خرید تضمینی گندم را 4000 تومان تعیین کرد.

بنابراین از مجموع 96 میلیون تنی تولیدات کشاورزی در سال 92 نزدیک 9 میلیون تن آن را گندم تشکیل می داد که از این میزان 4.8 میلیون تن توسط دولت خریداری و بخشی در حدود هفت میلیون تن به منظور حفظ ذخایر و تامین نیاز داخلی از محل واردات تامین شد.

برخی کارشناسان بخش کشاورزی در آن زمان براین باور بودند که نیاز کشور به گندم در سال 92 حدود 9 میلیون تن بود اما علت کاهش خرید دولت، پایین بودن قیمت خرید تضمینی بود که در سال‌های بعد این موضوع جبران شد و نرخ خرید تضمینی گندم روند افزایشی به خود گرفت به طوری که در سال 93- 92 تولید گندم به 10.2 میلیون تن رسید که بیش از هفت میلیون تن آن توسط دولت خریداری شد.

بنابراین با حمایت‌های تشویقی دولت تدبیر و امید و تلاش گندم‌کاران در سال 94 نزدیک 11 میلیون و 500 هزار تن گندم در کشور تولید شد که هشت میلیون و 40 هزار تن آن (معادل 70 درصد تولید) به ارزش 9 هزار و 360 میلیارد تومان آن توسط دولت از گندم‌کاران خریداری شد که این میزان نسبت به مدت مشابه سال 93 بیش از 20.3 درصد رشد را نشان می داد.

اکنون با وجود مشکلات اقتصادی، دولت توانسته علاوه بر حفظ ذخایر استراتژیک گندم کشور، آرد مورد نیاز واحدهای نانوایی سنتی و صنعتی را تامین کند و با استمرار در خودکفایی تولید، نیازی به واردات گندم نداشته باشد که این مهم را می توان از دستاوردهای ارزشمند دولت تدبیر و امید طی این مدت دانست.

بر اساس اقدامات حمایتی دولت میزان تولید گندم در سال زراعی 1399- 1400 حدود 14 میلیون تن برآورد شده که رقم قابل توجهی است و نشان می دهد استمرار خودکفایی گندم در کشور پابرجاست.