دکتر خاوازی در مراسم روز جهانی مقابله با بیابان زایی: سیستم هوشمند و پایدار باید برای بیابان زدایی طراحی شود
وزیر جهاد کشاورزی گفت: باید برای مقابله با بیابان زایی، سیستم هوشمند و پایدار طراحی شود و این موضوع نباید تحت تاثیر تغییر دولتها قرار گیرد،
به گزارش خبرنگار ایانا، دکتر خاوازی وزیر جهاد کشاورزی در مراسم روز جهانی مقابله با بیابان زایی ضمن عرض تسلیت به جامعه رسانهای کشور برای درگذشت دو تن از خبرنگاران محیط زیست و منابع طبیعی در حادثه واژگونی اتوبوس در آذربایجان غربی در رابطه با خطر بیابانی شدن مراتع و اراضی کشور اظهار کرد: در حال حاضر 32 میلیون هکتار بیابان در کشور داریم که 2 برابر ظرفیت تولید غذای کشور محسوب میشود و این بیابانها در حال پیشروی هستند که این امر امنیت غذایی کشور را به خطر خواهد انداخت.
وی افزود: برخورد ما با سرزمین باید با نگاه بیابان و مدیریت مراتع باشد تا بتوانیم مانع بیابان زایی شویم.
دکتر خاوازی با بیان این که پدیده بیابانی شدن هوشمند و خاموش است، خاطرنشان کرد: یکی از اساسیترین مشکلات کشور در بحث اکوسیستم و افزایش بیابان، نادیده گرفتن نقش انسان است که باعث سرعت گیری فرسایش و بیابانی شدن مراتع ایران شده است.
وی با اشاره به این که ساختار این پدیده شبیه به ویروس است، تاکید کرد: باید برای مقابله با بیابان یک سیستم هوشمند و پایدار طراحی شود و این موضوع نباید تحت تاثیر تغییر دولتها و سمتها قرار بگیرد، بنابراین باید یک برنامه جامع و کامل داشته باشیم.
وزیر جهاد کشاورزی با تاکید بر اهمیت اقدام پیشگیرانه برای مقابله با بیابان زایی عنوان کرد: بحث پیشگیری از بیابانی شدن مراتع بسیار حائز اهمیت است و باید سرعت انتشار این پدیده کنترل شود.
وی افزود: بخشی از این پدیده مربوط به جایگاه ایران در منطقه گرم و خشک است اما بخش دیگر آن نحوه مدیریت این مشکل است.
دکتر خاوازی با اشاره به اهمیت به کارگیری دانش و فناوری نو و بومی در جلوگیری از پدیده بیابانی شدن گفت: در مواجهه با طبیعت، دانش و فناوری نو و بومی میتواند به ما کمک کند که یکی از این فناوریهای بومی سامانه ثبت تجارب موفق است که 95 تجربه خوب در آن ثبت شده است.
وی با بیان این که بیش از 80 میلیون هکتار مرتع در کشور داریم که در معرض بیابانی شدن قرار دارند، ادامه داد: کنترل فشار بر مراتع و قرق باید توسط سازمان جنگلها به درستی انجام شود.
وزیر جهاد کشاورزی با اشاره به اهمیت کشاورزی حفاظتی در مقابله با بیابانی شدن مزارع زراعی خاطرنشان کرد: کشاورزی حفاظتی در ابتدای دولت 200 هزار هکتار بود که در حال حاضر به 2 میلیون و 800 هزار هکتار رسیده و ادوات و ماشین آلات آن توسعه پیدا کرده است.
وی با بیان این که عامل تبدیل زمین زراعی به بیابان از دست رفتن کربن خاک است، گفت: باید در حفظ کربن خاک زراعی تلاش کنیم تا از فرسایش بادی و از دست رفتن خاک جلوگیری شود که برای این امر نیازمند سیستم جامع داریم و باید سیاستگذاری و ابزارهای حمایتی به کمک این بخش بیایند.
دکتر خاوازی با بیان این که حضور مردم در بیابان زدایی بسیار حائز اهمیت است، تصریح کرد: سیستم مدیریت مقابله با بیابان زایی سه رکن دارد که شامل رکن پژوهش، رکن رصد، پایش، اقدام و اجرا و رکن سوم حضور گسترده مردم بوده که بسیار حائز اهمیت است و شامل مردم، اصحاب رسانه، خبرنگاران و سازمانهای مردم نهاد میشود.
وی ادامه داد: بخش رصد، پایش و دیتا در بخش کشاورزی به خصوص منابع طبیعی بسیار مهم است و بدون این بخش اقدام دقیقی نخواهیم داشت.
وزیر جهاد کشاورزی افزود: بخشی که در این مبحث مغفول مانده است خیرین هستند، بسیاری از مردم ایران آماده هستند تا برای جلوگیری از بیابانی شدن مراتع و اراضی ورود کنند.
خاوازی با بیان این که طبق گزارشات 12 میلیون هکتار از اراضی کشور در سال تحت تاثیر تخریب سرزمین قرار دارد که امنیت غذایی کشور را تحت تاثیر قرار می دهد، اذعان کرد: اگر 10 درصد از این گزارش هم حقیقت داشته باشد امنیت غذایی کشور در خطر جدی قرار میگیرد که رئیس سازمان جنگلها میخواهیم تا اقدامات لازم در جهت بیابان زدایی را انجام دهند و از نمایندگان مجلس هم خواستار ایجاد بسته پایدار مناطبع طبیعی و مقابله با بیابان زایی در برنامه هفتم توسعه هستیم.
وی تصریح کرد: بر اساس اطلس مناطق بیابانی که در سال 91 توسط دانشگاه تهران و مدیریت منابع آب تدوین شد، بیش از 88 درصد از کشور ما میتواند تحت تاثیر بیابانزایی قرار گیرد و مطابق بررسی سال 2018 ، 37 میلیون هکتار از عرصه کشور ما در معرض تخریب سرزمین قرار دارد.
منصور ادامه داد: این تحقیق بر اساس سه شاخص کاهش پوشش، کاهش حاصلخیزی و کاهش ذخایر کربن است.
وی با اشاره به کانونهای گرد و غبار و فرسایش بادی گفت: 22 استان کشور، با 29.5 میلیون هکتار وسعت در 187 منطقه، تحت تاثیر فرسایش بادی قرار دارد و 237 کانون بحران داریم که وسعت آن 13 میلیون و 900 هزار هکتار است.
معاون وزیر جهاد کشاورزی ادامه داد: در مطالعات سال 97 این فرسایش و هجوم شن های روان سالانه بیش از 3 هزار میلیارد تومان به سکونتگاهها، زیرساختها و اراضی خسارت وارد کرده است.
وی با بیان این که موضوع مقابله با بیابان قدمت بیش از 50 ساله دارد، گفت: در حدود 7.5 میلیون هکتار از اراضی کشور، عملیات مقابله با بیابان زایی صورت گرفته که حدود 2 میلیون و 300 هزار هکتار نهالکاری، حدود 4 میلیون و 700 هزار هکتار بذر پاشی، حدود 300 میلیون هکتار مالچ پاشی و حدود 460 هزار هکتار مدیریت رواناب ها بوده است.
منصور در رابطه با سیاست مدیریت مناطق بیابانی گفت: در حال حاضر مدیریت مبتنی بر مشارکت جوامع محلی مانند پرورش شتر، نیروگاههای بادی و خورشیدی را ابلاغ کردیم. همچنین با راه اندازی سامانه ثبت تجارب موفق در حوزه بیابانزدایی، 95 تجربه عالی را در این سامانه بارگذاری کردند که تعدادی از آنها امروز مورد تقدیر قرار خواهند گرفت.
وی افزود: دستورالعملهای مالچ پاشی، بادشکنها و مدیریت روان آبها را در دستور کار داشتیم اما بیش از 20 سال بود که بهروز رسانی نشده بود که توسط دفتر بیابان بازنگری و به روز رسانی شد و کلیه عملیات بیابانزدایی به صورت رقومی صاحب نقشه شده است.
رئیس سازمان جنگلها، مراتع و آبخیزداری کشور با بیان این که یکی از دغدغههای زیست محیطیها استفاده از مالچ نفتی بود، خاطرنشان کرد: در سال 99 تنفس یک ساله به مالچ پاشی نفتی دادیم و شورای علوم خاک ما موظف شد تا شاخص های استفاده از مالچ نفتی را بازنگری کند که با پروتکل جدیدی که تنظیم شد و با اصلاح شاخصها میزان مالچ پاشی نفتی از 63 هزار هکتار به 32 هزار هکتار رسیده و خوزستان از این قاعده مستثنی شده است.
وی افزود: با همکاری معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری استفاده از مالچ های جایگزین به سرعت دنبال شد و دو مالچ نهایی شده است که میتواند وارد اجرا شود و از نظر اقتصادی نسبت به مالچ نفتی صرفه اقتصادی دارد.
منصور در پایان گفت: تاریخ شفاهی بیابان تدوین شده و مستندات آن از افراد متخصص جمع آوری شده است که به زودی گزارش خواهد شد.